સુરેન્દ્રનગર જિલ્લો, જેને ‘ઝાલવાડ’ તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે, તે સામાન્ય રીતે શાંત વિસ્તાર ગણાય છે. પરંતુ છેલ્લા એક અઠવાડિયાથી Kharaghoda (ખારાઘોઢા) ગામ અને તેની આસપાસના વિસ્તારોમાં ‘તસ્કર રાજ’ જોવા મળી રહ્યું છે. ચોરોએ હવે સોના-ચાંદી કે રોકડને બદલે એક નવી જ વસ્તુને નિશાન બનાવી છે, અને તે છે—LPG Gas Cylinders (રાંધણ ગેસના બાટલા).
રાંધણ ગેસના બાટલા સાચવવા કેમ બન્યા મુશ્કેલ?
છેલ્લા 8 દિવસમાં ચોરોએ ગામના અલગ-અલગ વિસ્તારોમાં ત્રાટકીને 7 ઘરોમાંથી ગેસના સિલિન્ડર ચોરી લીધા છે. રાત્રે લોકો સૂતા હોય અને સવારે ઉઠીને જુએ તો ચૂલો તો હોય, પણ ગેસનો બાટલો ગાયબ હોય! આ વિચિત્ર અને ચિંતાજનક ચોરીના કારણે ગૃહિણીઓ અને શ્રમજીવી પરિવારોમાં ફફડાટ ફેલાઈ ગયો છે.
એક ભરેલા ગેસ સિલિન્ડરની કિંમત બજારમાં ₹900 થી ₹1000 ની આસપાસ છે (સબસિડી વગર), પણ બ્લેક માર્કેટમાં તેનો ભાવ ઘણો ઊંચો છે.
1. ઘટનાનો સિલસિલો: 8 દિવસ, 7 ઘરો, એક જ પેટર્ન
ખારાઘોઢા એ મીઠા (Salt) ના ઉત્પાદન માટે જાણીતું ગામ છે. અહીંના મોટાભાગના લોકો અગરિયા અથવા શ્રમજીવી વર્ગના છે. તેમના માટે એક ગેસનો બાટલો ચોરાવવો એ આખા મહિનાનું બજેટ ખોરવાઈ જવા સમાન છે.
ચોરીની ટાઈમલાઈન:
- પહેલો બનાવ: ગયા સોમવારે રાત્રે સ્ટેશન રોડ વિસ્તારમાં એક બંધ મકાનનું તાળું તોડીને બે સિલિન્ડર ચોરાયા હતા.
- ત્રીજો દિવસ: ગામના મધ્યમાં આવેલા વાસમાંથી રાત્રે રસોડાની બારી તોડીને ભરેલો બાટલો ઉઠાવી જવામાં આવ્યો.
- છઠ્ઠો દિવસ: એક સાથે ત્રણ ઘરોને નિશાન બનાવવામાં આવ્યા. આ ઘરોમાં સિલિન્ડર ઘરના પાછળના વાડામાં કે ઓસરીમાં રાખેલા હતા.
- આઠમો દિવસ (ગઈકાલે): વધુ બે ઘરોમાંથી સિલિન્ડર ગાયબ થયાના સમાચાર મળ્યા છે.
આમ, માત્ર 8 દિવસમાં 7 પરિવારો તેમના રાંધણ ગેસના બાટલા ગુમાવી ચૂક્યા છે. નવાઈની વાત એ છે કે ચોરોએ ઘરમાં પડેલી અન્ય કિંમતી વસ્તુઓને હાથ પણ લગાડ્યો નથી, તેમનું લક્ષ્ય માત્ર Cylinders જ હતા.
2. મોડસ ઓપરેન્ડી: ચોરો કેવી રીતે આપે છે અંજામ? (Modus Operandi)
પોલીસ અને સ્થાનિકોના મતે, આ કામ કોઈ એકલ-દોકલ ચોરનું નથી, પણ કોઈ સંગઠિત ગેંગ (Gang) નું હોઈ શકે છે.
કેવી રીતે થાય છે ચોરી?
- રેકી (Recce): ચોરો દિવસ દરમિયાન ભંગારવાળા અથવા ફેરિયાના વેશમાં ફરીને મકાનોની રેકી કરે છે. તેઓ જુએ છે કે કયા ઘરમાં સિલિન્ડર બહારની તરફ, લોખંડની જાળી પાસે કે ખુલ્લા રસોડામાં પડેલો છે.
- રાત્રિનો સમય: શિયાળાની રાત્રે જ્યારે ઠંડીને કારણે રસ્તાઓ સૂમસામ હોય છે અને લોકો ગાઢ નિદ્રામાં હોય છે (ખાસ કરીને રાત્રે 2 થી 4 વચ્ચે), ત્યારે તેઓ ત્રાટકે છે.
- વાહનનો ઉપયોગ: ગેસનો બાટલો વજનમાં ભારે હોય છે (લગભગ 30 કિલો ભરેલો). તેને હાથમાં ઉંચકીને લાંબે સુધી લઈ જવો મુશ્કેલ છે. તેથી ચોરો બાઈક અથવા રીક્ષા લઈને આવતા હોવાની શક્યતા છે.
- કટરનો ઉપયોગ: જે ઘરોમાં સિલિન્ડર સાંકળથી બાંધેલા હતા, ત્યાં સાંકળ કાપવા માટે કટરનો ઉપયોગ થયાના નિશાન પણ મળ્યા છે.
3. ગેસના બાટલા જ કેમ? (Why Target LPG Cylinders?)
તમને પ્રશ્ન થશે કે સોનું-ચાંદી છોડીને ચોરો લોખંડના બાટલા પાછળ કેમ પડ્યા છે? તેના આર્થિક અને સામાજિક કારણો સમજવા જેવા છે.
1. લિક્વિડ કેશ (Liquid Cash): ગેસનો બાટલો વેચવો ખૂબ સરળ છે. કોઈ પણ ચાની કીટલી, નાના ધાબા કે હોટેલવાળા સસ્તા ભાવે (₹1500-₹2000 માં) વગર દસ્તાવેજે બાટલો ખરીદી લે છે. આમાં કોઈ બિલ કે પુરાવાની જરૂર પડતી નથી.
2. ટ્રેસિંગ મુશ્કેલ: મોબાઈલ ચોરાય તો IMEI નંબરથી ટ્રેસ થાય, બાઈક ચોરાય તો ચેસીસ નંબર હોય. પણ ગેસના બાટલા પર કોઈ જીપીએસ હોતું નથી. એકવાર ચોરાયો એટલે તેને શોધવો પોલીસ માટે પણ ‘ઘાસની ગંજીમાંથી સોય શોધવા’ બરાબર છે.
3. મોંઘવારી: બજારમાં નવા કનેક્શનનો ભાવ અને રિફિલિંગનો ભાવ વધ્યો છે. બ્લેક માર્કેટમાં ખાલી બાટલાના પણ ₹2000 થી ₹2500 ઉપજે છે. આના કારણે ચોરોને આમાં મોટો ફાયદો દેખાય છે.
4. ખારાઘોઢાના રહીશોમાં રોષ: “પોલીસ પેટ્રોલિંગ ક્યાં છે?”
સતત બની રહેલી ઘટનાઓને કારણે ગ્રામજનોમાં ભય અને ગુસ્સો બંને છે. સ્થાનિકોએ દસાડા અને પાટડી પોલીસ સ્ટેશનમાં રજૂઆતો કરી છે.
રહીશોની પ્રતિક્રિયા:
- રમેશભાઈ કોળી (સ્થાનિક): “અમે આખો દિવસ મીઠાના અગરમાં મજૂરી કરીએ અને માંડ બે ટંકનું ભેગું કરીએ. જો ₹3000 નો બાટલો (ડિપોઝિટ સાથે) ચોરાઈ જાય, તો અમારે નવો લેવા ક્યાં જવું? અમારે ચૂલો સળગાવવો કેવી રીતે?”
- મંજુલાબેન: “હવે તો રાત્રે ઊંઘ પણ નથી આવતી. અવાજ થાય તો લાગે છે કે કોઈ બાટલો લઈ જવા આવ્યું. પોલીસે રાત્રે પેટ્રોલિંગ વધારવું જોઈએ.”
લોકોની માંગ છે કે પોલીસ માત્ર ફરિયાદ નોંધીને સંતોષ ન માને, પણ આ ચોર ટોળકીને પકડીને સબક શીખવાડે.
5. પોલીસ એક્શન: તપાસનો ધમધમાટ
મીડિયામાં અહેવાલો આવ્યા બાદ સુરેન્દ્રનગર જિલ્લા પોલીસ વડાએ આ બાબતને ગંભીરતાથી લીધી છે.
પોલીસની કામગીરી:
- CCTV ફૂટેજ: પોલીસે ખારાઘોઢાના પ્રવેશદ્વાર અને મુખ્ય બજારોમાં લાગેલા સીસીટીવી કેમેરા ચેક કરવાનું શરૂ કર્યું છે. રાત્રિના સમયે શંકાસ્પદ રીક્ષા કે બાઈક પસાર થયા છે કે કેમ તેની તપાસ ચાલી રહી છે.
- ભંગારના ડેલા પર વોચ: ચોરેલા બાટલા ભંગારના ડેલામાં કે હોટેલોમાં વેચાયા હોવાની શક્યતાને પગલે પોલીસે ત્યાં પણ તપાસ આદરી છે.
- નાઈટ પેટ્રોલિંગ: પોલીસની પીસીઆર વાન અને હોમગાર્ડ જવાનોને રાત્રે ગામમાં ફરજ પર મૂકવામાં આવ્યા છે.
6. શું આ કોઈ જાણભેદુનું કામ છે?
ક્રાઈમ પેટર્ન જોતા પોલીસને શંકા છે કે આમાં કોઈ સ્થાનિક જાણભેદુ (Insider) નો હાથ હોઈ શકે છે.
- ચોરોને બરાબર ખબર હોય છે કે કયા ઘરમાં બાટલો ક્યાં પડ્યો છે.
- ક્યારેક ગેસ એજન્સીના ડિલિવરી બોયના સ્વાંગમાં રેકી કરવામાં આવતી હોય છે.
- અથવા ગામના જ કોઈ નશાખોર તત્વો આ કામ કરી રહ્યા હોઈ શકે છે જેમને ડ્રગ્સ કે દારૂ માટે તાત્કાલિક પૈસાની જરૂર હોય.
7. આર્થિક ફટકો: ગરીબ પર પડતો માર
ખારાઘોઢા જેવા વિસ્તારમાં ગેસ સિલિન્ડર ચોરી એ માત્ર કાયદો અને વ્યવસ્થાનો પ્રશ્ન નથી, પણ ગરીબીનો પણ પ્રશ્ન છે.
- એક સામાન્ય મજૂરને નવો સિલિન્ડર (કનેક્શન સાથે) લેવા માટે ₹3500 થી ₹4000 ખર્ચવા પડે છે.
- જો દસ્તાવેજો (Documents) ચોરાઈ ગયા હોય કે ખોવાઈ ગયા હોય, તો નવું કનેક્શન મળવું મુશ્કેલ બને છે.
- આના કારણે ઘણા પરિવારો ફરીથી લાકડાના ચૂલા પર રસોઈ બનાવવા મજબૂર બન્યા છે, જે તેમના સ્વાસ્થ્ય માટે હાનિકારક છે.
8. સુરક્ષા ટિપ્સ: તમારા ગેસ સિલિન્ડરને કેવી રીતે બચાવશો?
જ્યાં સુધી ચોરો પકડાય નહીં, ત્યાં સુધી આપણે જાતે જ સાવચેતી રાખવી પડશે. અહીં કેટલીક Safety Tips આપી છે જે તમને મદદરૂપ થશે:
1. સાંકળ અને તાળું (Chain and Lock): સૌથી સસ્તો અને અસરકારક ઉપાય. ગેસના બાટલાને હંમેશા લોખંડની જાડી સાંકળથી બાંધી રાખો અને મજબૂત તાળું મારો. તેને જમીનમાં ફિક્સ કરેલા કોઈ હૂક કે સળિયા સાથે બાંધો.
2. રસોડાની અંદર રાખો: ઘણા લોકો બાટલો ઓસરીમાં કે વાડામાં રાખે છે અને પાઈપ લાંબી કરીને રસોડામાં લાવે છે. આવું ન કરો. રાત્રે બાટલો ઘરની અંદર લોક કરેલા રૂમમાં જ રાખો.
3. સેફ્ટી કેજ (Safety Cage): જો તમારે બાટલો બહાર જ રાખવો પડે તેમ હોય, તો તેના ફરતે લોખંડનું પાંજરું (Cage) બનાવીને તેને વેલ્ડિંગ કરાવી દો અને લોક રાખો.
4. ઓળખ નિશાન: તમારા બાટલા પર ઓઈલ પેઈન્ટથી તમારું નામ અથવા કોઈ નિશાન કરી દો. જેથી જો તે ચોરાય અને પોલીસને મળે, તો તમે તેને ઓળખી શકો.
5. અજાણ્યા લોકો પર નજર: જો કોઈ અજાણ્યો ફેરિયો કે ભંગારવાળો તમારા ઘરની આસપાસ આંટાફેરા કરતો દેખાય, તો તરત જ પૂછપરછ કરો અથવા પડોશીઓને જાણ કરો.
9. કાયદાકીય જોગવાઈઓ (Legal Sections)
ગેસ સિલિન્ડર ચોરી કરવી એ ભારતીય દંડ સંહિતા (IPC) મુજબ ગંભીર ગુનો છે.
- IPC Section 378/379: ચોરી માટે 3 વર્ષ સુધીની કેદ.
- IPC Section 454/457: રાત્રે ઘરફોડ ચોરી (Lurking house-trespass) માટે વધુ કડક સજા (5 થી 14 વર્ષ સુધી) થઈ શકે છે.
- જે લોકો ચોરેલા બાટલા ખરીદે છે (જેમ કે હોટેલવાળા), તેમના પર IPC Section 411 હેઠળ ગુનો દાખલ થઈ શકે છે.
10.જાગૃત રહો, સુરક્ષિત રહો (Conclusion)
Kharaghoda Cylinder Theft ની ઘટના સાબિત કરે છે કે ગુનેગારો હવે નાની વસ્તુઓને પણ છોડતા નથી. આ માત્ર 7 સિલિન્ડરની વાત નથી, પણ લોકોના ઘરમાં ઘૂસીને તેમની સુરક્ષા તોડવાની વાત છે.
આપણે આશા રાખીએ કે સુરેન્દ્રનગર પોલીસ જલ્દીથી આ ટોળકીને પકડી પાડે. ત્યાં સુધી, ખારાઘોઢા અને આસપાસના ગામોના લોકોએ ‘થીગડું મારે અને ચોર નજરે પડે’ તેવી રીતે સાવધ રહેવાની જરૂર છે.