ગાંધીનગર: રાજ્યમાં ગ્રીન કવર વધારવા મહત્વનો નિર્ણય

ગાંધીનગરથી રાજ્યના પર્યાવરણ પ્રેમીઓ અને નાગરિકો માટે એક ખૂબ જ મહત્વના સમાચાર સામે આવ્યા છે. ગુજરાત સરકાર દ્વારા રાજ્યમાં ‘ગ્રીન કવર’ (Green Cover) એટલે કે હરિયાળીનું પ્રમાણ વધારવા માટે એક વિશેષ અને મહત્વાકાંક્ષી યોજનાને મંજૂરી આપવામાં આવી છે.

આ નિર્ણયની મુખ્ય વિગતો અને તેનાથી થનારા ફાયદાઓ નીચે મુજબ છે:

રાજ્યમાં ગ્રીન કવર વધારવા મહત્વનો નિર્ણય

૧. શું છે સરકારનો નવો નિર્ણય?

મુખ્યમંત્રી અને વન વિભાગના ઉચ્ચ અધિકારીઓ વચ્ચે મળેલી બેઠકમાં નક્કી કરવામાં આવ્યું છે કે, ગુજરાતના શહેરી અને ગ્રામ્ય વિસ્તારોમાં વનસ્પતિનું આવરણ વધારવા માટે ‘મિશન ગ્રીન ગુજરાત ૨.૦’ લોન્ચ કરવામાં આવશે. આ અંતર્ગત આગામી વર્ષોમાં કરોડો વૃક્ષો વાવવાનો અને ઉછેરવાનો લક્ષ્યાંક રાખવામાં આવ્યો છે.

૨. નિર્ણયના મુખ્ય મુદ્દાઓ

• નગર વન અને પંચવટી યોજના: દરેક નગરપાલિકા અને મહાનગરપાલિકા વિસ્તારમાં ખાલી પડેલી સરકારી જમીનો પર ‘નગર વન’ (Urban Forests) વિકસાવવામાં આવશે.
• હાઈવે ગ્રીનરી: રાજ્યના નવા બનતા એક્સપ્રેસ-વે અને નેશનલ હાઈવેની બંને બાજુએ સઘન વૃક્ષારોપણ કરવામાં આવશે.
• ખેડૂતોને પ્રોત્સાહન: ‘એગ્રો-ફોરેસ્ટ્રી’ (ખેતી સાથે વનીકરણ) હેઠળ જે ખેડૂતો પોતાની જમીન પર વૃક્ષો વાવશે, તેમને સરકાર દ્વારા આર્થિક સહાય અને મફત રોપા આપવામાં આવશે.
• ડ્રોન ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ: પહાડી અને દુર્ગમ વિસ્તારોમાં ‘સીડ બોમ્બિંગ’ (Seed Bombing) માટે ડ્રોનનો ઉપયોગ કરીને વનીકરણ કરવામાં આવશે.

૩. ગ્રીન કવર વધારવાની જરૂરિયાત કેમ?

૪. સામાજિક વનીકરણ (Social Forestry) પર ભાર

ગાંધીનગર સ્થિત વન વિભાગના સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, આ વખતે માત્ર વૃક્ષો વાવવા પર જ નહીં, પણ તેના ‘જીવંત દર’ (Survival Rate) પર ધ્યાન આપવામાં આવશે. એટલે કે, વાવેલા વૃક્ષો મોટા થાય ત્યાં સુધી તેની જાળવણી માટે સ્થાનિક ગ્રામ પંચાયતો અને સેવાભાવી સંસ્થાઓ (NGOs) ને જવાબદારી સોંપવામાં આવશે.

નિષ્કર્ષ: ગાંધીનગરનો આ નિર્ણય ગુજરાતને પર્યાવરણની દૃષ્ટિએ વધુ સુરક્ષિત અને સુંદર બનાવશે. ખાસ કરીને અમદાવાદ, સુરત અને વડોદરા જેવા કોંક્રિટના જંગલો બની રહેલા શહેરો માટે આ ‘નગર વન’ આશીર્વાદરૂપ સાબિત થશે.