સોશિયલ મીડિયા પર અત્યારે એક અજીબોગરીબ સમાચાર વાયરલ થઈ રહ્યા છે જે સાંભળીને તમને તમારી સ્વાદેન્દ્રિયો પર વિશ્વાસ નહીં આવે. સામાન્ય રીતે આપણે બજારમાંથી ૧૦૦ થી ૫૦૦ રૂપિયામાં અથાણાની બરણી ખરીદતા હોઈએ છીએ, પરંતુ શું તમે ક્યારેય લાખો રૂપિયાના અથાણા વિશે સાંભળ્યું છે? અથાણું કે સોનું? એવો પ્રશ્ન થવો સ્વાભાવિક છે કારણ કે આ દુનિયાના સૌથી મોંઘા અથાણાની કિંમત કોઈ લક્ઝરી કાર કે સોનાના ઘરેણાં જેટલી છે.
શું છે આ મોંઘા અથાણાની કહાની?
તાજેતરમાં ઇન્ટરનેટ પર જે અથાણાની ચર્ચા થઈ રહી છે તે તેની બનાવટ અને તેમાં વપરાતી સામગ્રીને કારણે ખાસ છે. અથાણું કે સોનું? એવી સરખામણી એટલા માટે કરવામાં આવે છે કારણ કે તેની કિંમત હજારો ડોલરમાં આંકવામાં આવી રહી છે. રિપોર્ટ્સ મુજબ, આ ખાસ પ્રકારનું અથાણું એશિયાના કેટલાક દેશોમાં ખૂબ જ મર્યાદિત માત્રામાં બનાવવામાં આવે છે અને તે વર્ષો જૂનું હોઈ શકે છે.
આટલી બધી કિંમત હોવા પાછળના મુખ્ય કારણો
કોઈપણ ખાદ્ય પદાર્થ આટલો મોંઘો ત્યારે જ હોય જ્યારે તેની બનાવવાની રીત અથવા સામગ્રી દુર્લભ હોય. આ અથાણાની મોંઘા હોવા પાછળ નીચેના કારણો જવાબદાર છે:
- દુર્લભ સામગ્રી: આ અથાણામાં એવા મસાલા અથવા ફળોનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે જે વર્ષમાં માત્ર એક જ વાર અને અમુક ખાસ ભૌગોલિક પરિસ્થિતિમાં જ ઉગે છે.
- જૂના હોવાની કિંમત: જેમ વાઈન જેટલી જૂની એટલી મોંઘી હોય છે, તેમ આ અથાણાને પણ દાયકાઓ સુધી ખાસ વાતાવરણમાં સાચવવામાં આવે છે.
- સોના કે ચાંદીનો વરખ: કેટલાક પ્રીમિયમ અથાણામાં શુદ્ધ સોનાના વરખનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે, જે તેની કિંમતને આસમાને પહોંચાડે છે.
અથાણાની બનાવટની જટિલ પ્રક્રિયા
આ અથાણું બનાવવું એ કોઈ સામાન્ય રસોઈ નથી પણ એક કળા છે. તેને તૈયાર કરવા માટે તાપમાન, ભેજ અને સમયનું ચોક્કસ સંતુલન રાખવું પડે છે. અથાણું કે સોનું? ની ચર્ચામાં લોકો એ પણ જાણીને ચોંકી ગયા છે કે આ અથાણાને ખાસ પ્રકારના માટીના વાસણો કે લાકડાના બેરલમાં સંગ્રહિત કરવામાં આવે છે, જેની પોતાની કિંમત પણ ઘણી વધારે હોય છે.
સામગ્રીને આથો (Fermentation) આપવાની પ્રક્રિયા એટલી લાંબી હોય છે કે ઘણીવાર એક બેચ તૈયાર થતા ૫ થી ૧૦ વર્ષનો સમય લાગે છે. આ ધીમી પ્રક્રિયાને કારણે તેનો સ્વાદ અને ગુણવત્તા વિશ્વભરમાં અજોડ ગણાય છે.
ગિનીસ વર્લ્ડ રેકોર્ડ અને વૈશ્વિક બજારમાં માંગ
વિશ્વના સૌથી મોંઘા અથાણાનું નામ ઘણીવાર ગિનીસ વર્લ્ડ રેકોર્ડ સાથે પણ જોડવામાં આવે છે. વિદેશી બજારોમાં લક્ઝરી ફૂડ આઈટમ્સ તરીકે આ અથાણાની હરાજી પણ કરવામાં આવે છે. અમીર વર્ગના લોકો અને ફૂડ બ્લોગર્સ માટે આ એક સ્ટેટસ સિમ્બોલ બની ગયું છે.
જોકે, સામાન્ય લોકો માટે આ કિંમત આઘાતજનક છે. અથાણું કે સોનું? ના વાયરલ સમાચારે સોશિયલ મીડિયા પર મીમ્સનો પૂર લાવી દીધો છે, જેમાં લોકો કહી રહ્યા છે કે “આ અથાણું ખાધા પછી બરણી પણ લોકરમાં સાચવીને રાખવી પડશે!”
ભારતીય અથાણાની સરખામણીમાં આ ક્યાં છે?
ભારતમાં અથાણું એ દરેક ઘરની શાન છે. આપણે ત્યાં કેરી, લીંબુ અને મરચાના અથાણા બને છે જે સ્વાદિષ્ટ હોવાની સાથે સસ્તા પણ હોય છે. પરંતુ આ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરના મોંઘા અથાણામાં વપરાતી ‘ટ્રફલ’ (Truffles) અથવા ‘સેફ્રોન’ (કેસર) જેવી સામગ્રી તેને ભારતીય સામાન્ય અથાણાથી અલગ પાડે છે.
આયુર્વેદિક મૂલ્ય અને દીર્ઘાયુષ્ય સાથેનો સંબંધ
દુનિયાનું સૌથી મોંઘું અથાણું માત્ર સ્વાદ માટે જ નહીં, પરંતુ તેના સ્વાસ્થ્યવર્ધક ગુણો માટે પણ જાણીતું છે. અથાણું કે સોનું? ની ચર્ચામાં એક પાસું એ પણ છે કે આ અથાણામાં વપરાતી જડીબુટ્ટીઓ અને લાંબા સમયની આથો લાવવાની પ્રક્રિયા (Fermentation) પ્રોબાયોટિક્સનો ખજાનો પેદા કરે છે.
જાપાન અને ચીનના કેટલાક વિસ્તારોમાં ‘ઉમેબોશી’ (Umeboshi) જેવા અથાણાં દાયકાઓ સુધી સાચવવામાં આવે છે. માનવામાં આવે છે કે આ અથાણું ખાવાથી પાચનશક્તિ મજબૂત થાય છે અને શરીરમાંથી ઝેરી તત્વો બહાર નીકળી જાય છે. ઘણા અમીર લોકો તેને એક ‘મેડિસિન’ તરીકે પણ જુએ છે, જેના કારણે તેની કિંમત હજારો ડોલર સુધી પહોંચી જાય છે.
અથાણું એક ઈન્વેસ્ટમેન્ટ તરીકે: શું આ અથાણું ખરીદવું ફાયદાકારક છે?
તમને જાણીને નવાઈ લાગશે કે જે રીતે લોકો સોના કે જમીનમાં રોકાણ કરે છે, તેમ દુનિયામાં કેટલાક એવા કલેક્ટર્સ છે જે ‘વિન્ટેજ અથાણું’ ખરીદે છે. અથાણું કે સોનું? ની સરખામણી અહીં સાર્થક થાય છે. જેમ જેમ અથાણું જૂનું થાય છે, તેમ તેમ તેની કિંમત અને સ્વાદમાં વધારો થાય છે.
લક્ઝરી હરાજી (Auctions) માં ૧૦૦ વર્ષ જૂના અથાણાની બરણીઓ લાખોમાં વેચાય છે. આ અથાણાં માત્ર ખાવા માટે નહીં, પરંતુ સંગ્રહ કરવા માટે ખરીદવામાં આવે છે. જો તમારી પાસે યોગ્ય રીતે સંગ્રહિત કરેલું પ્રાચીન અથાણું હોય, તો તે ભવિષ્યમાં તમને મોટી રકમ અપાવી શકે છે. આ એક એવું ઈન્વેસ્ટમેન્ટ છે જેનો સ્વાદ પણ માણી શકાય છે!
રોયલ ડાઈનિંગ અને સ્ટેટસ સિમ્બોલ
દુનિયાભરની સેલિબ્રિટીઝ અને બિઝનેસ ટાયકૂન્સના ડાઈનિંગ ટેબલ પર આ પ્રકારની વાનગીઓ જોવા મળે છે. અથાણું કે સોનું? નો પ્રશ્ન જ્યારે કોઈ ફાઈવ-સ્ટાર હોટલના મેનૂમાં આવે છે, ત્યારે તે એક અલગ જ અનુભવ બની જાય છે.
કેટલીક હોટલોમાં આ અથાણું ચાંદીની ચમચી અને સોનાના પાત્રમાં પીરસવામાં આવે છે. તેના માટે ખાસ ‘સોમેલિયર’ (Sommelier) હોય છે જે તમને સમજાવે છે કે આ અથાણાને કયા ભોજન સાથે ખાવાથી તેનો શ્રેષ્ઠ સ્વાદ આવશે. આ માત્ર ભૂખ મટાડવા માટે નથી, પણ એક શાહી જીવનશૈલીનું પ્રદર્શન કરવા માટે છે.
ભારતના કયા અથાણા આ મોંઘા લિસ્ટમાં સ્થાન પામી શકે?
જો આપણે ભારતની વાત કરીએ, તો અહીં પણ કેટલાક અથાણા અત્યંત કિંમતી હોઈ શકે છે. કાશ્મીરમાં બનતું ખાસ ‘કેસરનું અથાણું’ અથવા કેરળના જંગલોમાં મળતા દુર્લભ મસાલાઓમાંથી બનતા અથાણાં આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ઊંચી કિંમત મેળવી શકે છે.
અથાણું કે સોનું? ની રેસમાં ભારતનું ‘મિસ્તી આચાર’ જે ખાસ પદ્ધતિથી વર્ષો સુધી સાચવવામાં આવે છે, તે પણ વિદેશી પ્રવાસીઓમાં ખૂબ લોકપ્રિય છે. ભારત જો તેના પરંપરાગત અથાણાનું યોગ્ય બ્રાન્ડિંગ કરે, તો આપણા દેશનું અથાણું પણ વિશ્વના સૌથી મોંઘા ખાદ્ય પદાર્થોમાં સામેલ થઈ શકે છે.
બરણીની કિંમત અને પેકેજિંગનું રહસ્ય
ઘણીવાર અથાણાની કિંમત કરતા તેની બરણીની કિંમત વધારે હોય છે. દુનિયાના સૌથી મોંઘા અથાણાને ઘણીવાર ક્રિસ્ટલની બરણીઓમાં અથવા હાથથી કંડારેલા પથ્થરના પાત્રોમાં રાખવામાં આવે છે. અથાણું કે સોનું? વાયરલ ન્યૂઝમાં એ પણ સામે આવ્યું છે કે કેટલીક બરણીઓ પર કિંમતી રત્નો જડેલા હોય છે.
પેકેજિંગ એટલું સુરક્ષિત હોય છે કે અંદરની હવા બહાર ન જાય અને અથાણું સેંકડો વર્ષો સુધી બગડે નહીં. આ પેકેજિંગ તેને ભેટ આપવા માટેની એક આદર્શ લક્ઝરી આઈટમ બનાવે છે, જે મોટા બિઝનેસ સોદાઓ વખતે ગિફ્ટ તરીકે આપવામાં આવે છે.
નિષ્કર્ષ
દુનિયામાં શોખની કોઈ કિંમત હોતી નથી. અથાણું કે સોનું? ની આ ચર્ચા આપણને એ સમજાવે છે કે જ્યારે કળા અને દુર્લભતા ભેગા થાય છે, ત્યારે ખાવાની વસ્તુની કિંમત પણ લાખોમાં પહોંચી શકે છે. ભલે આપણે આ મોંઘું અથાણું ન ખરીદી શકીએ, પણ તેના વિશે જાણીને આશ્ચર્ય જરૂર અનુભવી શકીએ છીએ.
અંકિતા ગૌતમ CTC News સાથે જોડાયેલા એક લોકપ્રિય અભિનેત્રી (Actor) અને પ્રભાવશાળી સોશિયલ મીડિયા ઇન્ફ્લુએન્સર છે. મનોરંજન જગત અને ડિજિટલ કન્ટેન્ટ ક્રિએશનમાં બહોળો અનુભવ ધરાવતા અંકિતાબેન વાચકો સુધી લાઈફસ્ટાઈલ, ફેશન અને એન્ટરટેઈનમેન્ટ જગતના સચોટ સમાચાર પહોંચાડે છે. તેમની સર્જનાત્મક શૈલી અને સોશિયલ મીડિયા પરની મજબૂત પકડ તેમને એક આધુનિક અને વિશ્વાસપાત્ર મીડિયા પર્સનાલિટી બનાવે છે.